Abstract detail

Title Οθωμανικό πλαίσιο εξουσίας και βυζαντινά σύμβολα. Η περίπτωση των Αρχιεπισκόπων Κύπρου.

Details
Σύμφωνα με την παράδοση και όχι τις ιστορικές πηγές, ο Βυζαντινός αυτοκράτορας Ζήνωνας παραχώρησε το 470 στον Αρχιεπίσκοπο Κύπρου Ανθέμιο και τους διαδόχους του τρία σημαντικά προνόμια τα οποία διακρίνουν τον εκάστοτε Αρχιεπίσκοπο Κύπρου από τους υπόλοιπους προκαθήμενους των Ορθοδόξων Εκκλησιών. Αυτά είναι το δικαίωμα να υπογράφουν με κόκκινο μελάνι, να φορούν αυτοκρατορικό πορφυρό μανδύα και να φέρουν αυτοκρατορικό σκήπτρο αντί ποιμαντορική ράβδο. Ένα πρώτο ερώτημα είναι εάν αυτά τα βυζαντινά σύμβολα που φαίνεται να αρχίζουν να χρησιμοποιούνται στην Κύπρο της οθωμανικής περιόδου, παραπέμπουν στην πνευματική εξουσία του Αρχιεπισκόπου ή στην πολιτική του εξουσία εντός του οθωμανικού πλαισίου και του οθωμανικού συστήματος διοίκησης της περιφέρειας. Εάν τα βυζαντινά σύμβολα του Αρχιεπισκόπου Κύπρου και η εντονότερη χρήση τους από το δεύτερο μισό του 18ου αιώνα και έπειτα παραπέμπουν στην πολιτική του εξουσία, τότε αυτόματα τα σύμβολα αυτά, ενώ είναι βυζαντινά, παραπέμπουν σε μια οθωμανική πολιτική εξουσία και όχι σε μια εξουσία που δεν σχετίζεται με την οθωμανική τάξη πραγμάτων. Τα σύμβολα αυτά έρχονται να τονίσουν και να καθιερώσουν μια εξουσία μη οθωμανική, μια εξουσία περισσότερο πνευματική, έναν διαφορετικό κόσμο όπως αναφέρει και ένας περιηγητής ή τα σύμβολα αυτά έρχονται ακριβώς για να τονίσουν την πολιτική εξουσία του Αρχιεπισκόπου η οποία βασίζεται στο οθωμανικό πλαίσιο και το καθεστώς της Εκκλησίας της Κύπρου τόσο πριν όσο και μετά τις μεταρρυθμίσεις στο οθωμανικό κράτος;

Primary author
Michalis N. Michael

Email
michaelm@ucy.ac.cy